| صنایع | | فارماسیوتیکال | | سلامت |

چه اصولی را باید برای ساخت یک محصول کازمتیک بدانیم؟

چه اصولی را باید برای ساخت یک محصول کازمتیک بدانیم؟
ساره شهداب
نویسنده ساره شهداب

در کشورما که حق کپی رایت و قوانین پتنت خیلی معنادار نیست،محصولات بسیاری را خصوصا در زمینه کازمتیک می‌بینیم که از محتویات محصولات خارجی الگوبرداری می‌شود و با توان داخلی این محصول تولید می‌شود. اتفاقا قیمت مناسب‌تر و مشکلات واردات باعث می‌شود که رابطه رقابتی بین این محصول نباشد. و عملا این تولید در شرایط فعلی، هم برای تولیدکننده و  هم برای خریدار محصول دو سر سود است.

خب پس خیلی سخت به نظر نمی‌رسد . یک تحقیق بازار می‌کنید که چه فرآورده‌ای در بازار طرفدار دارد اما مشابه داخلی ندارد و یا مشابه خوب داخلی ندارد.

قدم بعدی این است که نمونه خارجی‌اش را تهیه کنید و نگاهی به لیبل آن بیندازید. اگر تازه‌وارد این حوزه باشید. احتمالا فکر می‌کنید که تمام مواد را با هم مخلوط می‌کنید و با مقداری آزمون و خطا به فرمول طلایی دست پیدا می‌کنید و با فروش آن پول روی پول می‌گذارید!

 واقعیت اما چیز دیگری است! و یا حداقل آزمون و خطا بدون علم میلیون‌ها سال نوری بعد جواب می‌دهد.

برای موفقیت در ساخت و فروش محصول کازمتیک، باید:

در قدم اول اصول اولیه ساخت یک محصول کازمتیک را بدانی

در قدم بعدی یک فرمولاتور و یک بیزنس‌من/ومن ماهر شوی

 

اصول اولیه ساخت یک محصول کازمتیک:

اصل اول:تحقیقات بازار

شاید به نظر برسد که تحقیقات بازار ربطی به ساخت یک محصول کازمتیک ندارد و از اصول آن نیست.اما اولین خشت دیوار تولید موفق شما تحقیق بازار است که باور کنید که اگر به آن توجه نکنید تا ثریا می‌رود دیوار کج!

امروزه قدرت دست خریداراست. در محصولات کازمتیک که سرو کار آن با خود انسان است  حساسیت در انتخاب بسیار بالاست.‌

و مهم است که پیش از هر چیزی بدانیم:

  1. مشتریان محصول ما چه کسانی هستند؟: شناخت مشتریان به شما کمک می‌کند که با توجه به عادات خرید و علایق آن‌ها تصمیم بگیرید که آیا این محصول مناسب بازار شما هست یا خیر؟
  2. بخش بندی مشتریان شما چیست؟:مشتریان خود را بخش بندی کنید و با توجه به سن، جنس، تحصیلات، عادات، محل زندگی و سایر ویژگی‌های آن‌ها تصمیم بگیرید که چگونه محصولاتان را به آن‌ها عرضه کنید و واکنش‌آن‌ها را پیش بینی کنید.
  3. رقیبان شما چه کسانی هستند؟: اگر محصولی را وارد بازاری‌ می‌کنید که از پیش رقبای قدرتمندی در آن حضور دارند‌، شما وارد یک اقیانوس قرمز شده‌اید و رقبا می‌تواند به راحتی شما را از رده خارج کنند پیس با احتیاز و نقشه درست پیش بروید.

مفهوم اقیانوس قرمز را در کتاب استراتژی اقیانوس آبی بخوانید.

البته با دانستن همه این‌ها باید یادبگیریم چگونه این اطلاعات را تحلیل کنیم و ابزارهای تحقیق بازار خصوصا در حوزه سلامت را بشناسیم که در موضوع این مقاله نیست اما می‌توانید در مدرسه مارکت ریسرچ در سلامت آن را ببینید

.اصل دوم: انتخاب ماده اولیه

اگر ایده محصول شما  از تحقیقات بازار سربلند بیرون آمد،حالا وقت آن است که مواد اولیه خود را تامین کنید.

شرکت‌های مختلفی در حوزه تامین مواد اولیه فعالیت‌ می‌کنند.معیار انتخاب شما از بین تامین‌کننده‌های مختلف باید برگه آنالیز مواد باشد.

برگه آنالیز یا  certificate of analysis(COA) همان طوری که از اسمش پیداست،  سرتیفیکتی است که توسط مسئول quality assurance (کنترل کیفیت) امضا می‌شود و گواهی می‌دهد که ماده مورد نظر آن ویژگی‌هایی که در برگه آنالیز دکر شده را دارد.در واقع این برگه تا حدودی جواب تست‌هایی که در پیش فرمولاسیون باید انجام دهیم را به ما می‌دهد.

مثلا زینک اکساید یک ماده موثره در ضدآفتاب‌های معدنی است که در اینجا می‌توانید مشابه داکیومنت‌هایی که شرکت مواد اولیه به شما می‌دهد را مشاهده کنید.

ماده زینک اکساید

در خیلی از موارد شما باید این ادعاهایی که در این داکیومنت شده را در آزمایشگاه خودتان ارزیابی کنید که البته در فاز پیش فرمولاسیون معمولا اگر از شرکت اثبات شده‌ای مواد را خریداری کرده باشید از برخی از تست‌های غیرمهم می‌توانید چشم‌پوشی کنید. البته اگر براساس قوانین مجبور به تست همه ویژگی‌ها بشوید ماجرا متفاوت است.

اصل سوم: پیش فرمولاسیون

پیش فرمولاسیون مجموعه مطالعاتی است که در آن بیشتر خصوصیات فیزیکوشیمیایی اجرا موجود در فرمولاسیون سنجیده می‌شود.این مطالعات ، در ادامه راه فرمولاسیون بسیار مهم اند مثلا خصوصیات فیزیکوشیمیایی دو جزء موجود در کرم مرطوب کننده نشان‌می‌دهد که آیا در مراحل فرمولاسیون می‌توانیم این دورا مخلوط کنیم یا باید از کمک حلالی استفاده کرد.

 این اطلاعات ممکن است در برگه آنالیز آورده شده باشند اما بنابر اهمیت آن‌ها دوباره سنجیده می‌شوند و حتی مواردی مثل پایداری که ممکن است در برگه آنالیز نباشد نیز سنجیده ‌می‌شود.

 در زیرنمونه این آزمایشات آمده است که بسته به قوانین سازمان غذا و دارو در مورد آن فرآورده و همینطور الویت‌های یک شرکت باید سنجیده شود.

 S.No

Parameters

Evaluation parameters

1.

Stability

Solid State

Solution

Temperature, Light, humidity

Solvent, Ph

2.

Solid State Compatibility

TLC  and DRS Analysis

3.

Physico-chemical Properties Color, odor, particle size, shape crystallinity

Molecular Structure and Weight, melting point

4.

Thermal Analysis Profile Solubility

Water and other solvent, pH

DTA, DSC,TGA

Salt forms, co-solvent, Complexation, pro-drug

5.

Absorbance Spectra

UV, IR

6.

Other properties Hygroscopicity

Potential Bulk characterization Volatility, optical activity, solvate formation Crystallinity and polymorphism

7.

Physico-mechanical Properties Bulk and

Tapped density, compressibility Photomicrograph

8.

In Vitro Availability Properties     Rat Everted Gut Technique

Dissolution and analysis of Drug Crystal, pallets

9.

Other Studies Plasma Protein-Binding, Ionization Constant

Effect of Compatible Excipients on dissolution, Kinetic Studies of Solution Degradation, Use of Radio-labeled Drug

 

رفرنس جدول

.اصل سوم : ساخت و اصلاح فرمولاسیون

فرمولاسیون در واقع هنر خلق محصول است. یک فرمولاتور خوب ترکیبی از تجربه کاری و مطالعات بسیار است.

تنوع محصولات کازمتیک زیاد است  و در دسته‌های متفاوتی قرار می‌گیرند. لازم است به عنوان یک فرمولاتور موارد تشکیل دهنده  دسته محصولاتی تولیدی خودمان را به طور کامل بشناسیم:

  • کازمتیک‌های پوستی مثل انواع کرم‌های مرطوب‌کننده ، ضد آفتاب و ضدلک و جوش
  • کازمتیم‌های مو: مثل ‌شامپو‌ها ، نرم‌کننده‌ها و ماسک‌ها و لوسیون‌های مو
  • ناخن: مثل لاک‌ها
  • کازمتیک‌های شوینده:مثل انواع صابون‌ها و پودر‌های شوینده

هرکدام از این دسته‌ها مواد خاصی دارند اما دکتر محمد بقایی ،دکتر داروساز و مشاور در حوزه کازمتیک ،آنها را به 8 دسته کلی تقسیم می‌کند که به نظر من بسیار در فهم اصول فرمولاسیون کمک‌کننده است:

  1. مواد عملکردی:

موادی هستند که عملکرد محصول کازمتیک را ایجاد می‌کنند مثل خاصیت شویندگی یا ضدآفتاب بودن

  1. موادساختمانی:

موادی که پایه اصلی فرمولاسیون اند، مثل پایه امولسیون که شامل فاز مایی و فاز روغنی و امولسیفایر است.

  1. مواد پایدار کننده:

موادی که باعث حفظ طاهر و ماهیت فرمولاسسسیون می‌شوند مثل امولسیفار و کوامولسفایر و پرزرواتیوها

  1. مواد اصلاحگر ظاهر:

موادی که ظاهر فرمولاسیون را بهتر می‌کنند مثل اسانس‌ها برای عطر بهتر یا مواد ویسکوزکننده برای حالت بهتر

  1. مواد فیلر یا رقیق‌کننده:

شکل اصلی و مورد انتظار فرآورده را به ما می‌دهد میتواند آب یا هر ماده بی ضرری مثل روغن در فرمولاسیون باشد.

  1. مواد تامین‌کننده claim یا ادعا

موادی که اثربخشی را به ما می‌دهند مثثل کرم‌های چوستی حاوی ویتامینسی با ادعای روشن کنندگی یا آنتی اکسیدان با ادعا ضد پیری

  1. مواد تعیین‌کننده خواص فیزیکو شیمیایی:

موادی که خواص فیزیکوشیمیایی فرمولاسیون را به دلخواه ما تغییر میدهند مثل اسیدیته و PH

  1. مواد احساس بخش:

 خود دکتر بقایی این مواد را به عنوان موادی که حس دلپذیر ایجاد می‌کنند معرفی می‌کند که در واقع این مواد به محصول پرستیژمی‌دهد مثل یک عطر خاص ناشی از اسانس‌ها

 

به طور کلی هنر فرمولاسیون ناشی ازسالها تجربه است اما به عنوان یک تازه‌کار باید ابتدا فیلد یا محصول مورد نظر را انتخاب کرد و بعد به سراغ مقالات رفت در اینجا می‌تونید چند تا از این منابع را ببینید. 

 البته بعد از فرمولاسیون هم کار شما به اتمام نرسیده است!بعد از این مرحله باید  مطالعات پایداری و ایمنی وتست اثربخشی را طبق اصول سازمان غذا و دارو انجام بدهیم(که البته از قوانین مربوط به داروها آسان‌ترند.) و برای گرفتن مجوز‌ها و پروانه تولید را نیز با ارائه داکیومنت‌ها و مدارک اقدام کنیم.

 

سخن آخر:

در ابتدای این مقاله گفتیم که حتی برای ایجاد یک محصول کپی از برند خارجی باید اصولی را در دو قدم بلد باشی که قدم اول یعنی شناخت اصول ساخت محصول کازمتیک را در این مقاله بررسی کردیم و آن را به 4 اصل اساسی تقسیم کردیم:

 تحقیقات بازار

خرید مواد اولیه

پیش فرمولاسیون

فرمولاسیون و مراحل ثبت فرآورده

آاما قدم دوم یعنی فرمولاتور شدن(نه فقط دانستن اصول فرمولاسیون) و داشتن کسب و کار خود تجربه و تلاش  و ریز بینی بیشتری نیاز دارد. صنعت کازمتیک ،صنعت پرسودی در ایران است فقط باید راهش را بلد باشید.

مقاله چگونه یک کسب و کار موفق در کازمتیک داشته‌ باشیم؟ را ببینید.

 

درباره نویسنده

ساره شهداب

ساره شهداب

ساره هستم دانشجوی داروسازی دانشگاه علوم‌پزشکی تهران‌. ویژگی بارز من در اولین برخورد این است که پرانرژی و خوش‌خنده‌ام. از ته‌دل کار می‌کنم و بنظرم یا کاری را نباید قبول کرد، یا اگر قبولش کردی باید بهترین نتیجه را بدهد. خیلی از محیط و افراد اطرافم یادمی‌گیرم و سعی می‌کنم مطالبی که یادگرفتم و خواندم را با شما شریک شوم.

0 نظر

ارسال نظر